Dávno, dávno již tomu (Zpráva o pohřbívání v Čechách)
Trzy zgony i trzy pogrzeby pozwalają dogłębnie zbadać i odkryć charakter Bożeny Němcovej, wybitnej czeskiej pisarki (1820–1862), a także okrucieństwo epoki, w której autor dostrzegł podobieństwa do czasów powstania dzieła. Pewne podobieństwa z pewnością odnajdziemy również dzisiaj.
Głęboko dotknęła ją śmierć ukochanego syna Hyłka, a także śmierć K. H. Borovskiego, po której nasiliła się presja policji na rodzinę Němcových. Okazałość pogrzebu samej Bożeny Němcovej ostro kontrastowała z ubóstwem, w jakim pisarka żyła pod koniec życia.
„Gdybym miała wybierać, to wolałabym narodzić się ponownie dopiero za dwieście lat, a może nawet później, bo nie wiem, czy do tego czasu będzie istniał taki świat, w którym chciałabym żyć z radością”.
Sztuka autorstwa Františka Pavlíčka, wybitnej postaci regionu zlíńskiego i rodaka z Lukova, powstała pierwotnie w okresie normalizacji dla aktorki Vlasty Chramostovej, której uniemożliwiono występowanie na scenie. Monodram łączący fakty z wyobraźnią, okrucieństwo tamtych czasów z delikatnym kobiecym postrzeganiem rzeczywistości, stał się wielką szansą dla aktorki Tamary Kotrbovej.
